Drie tips voor tijden van crisis

De afgelopen week heb ik de heftige ontwikkelingen in de wereld – en de gevolgen die ze hebben voor mijn eigen leven - op me in laten werken. De eerste schrik is geweken, het besef is ingedaald en de omschakeling naar een nieuw ritme met mijn kleuter hele dagen thuis is gemaakt.

 

Ondanks alle narigheid en onzekerheid lukt het me gelukkig ook om schoonheid en kansen te zien in de situatie. Zo vind ik het hartverwarmend om te zien dat mensen zoeken naar manieren om elkaar te helpen en bij te staan.

 

In elke crisis liggen kansen verscholen om er sterker en wijzer uit te komen. Dat is niet zomaar een kwestie van positief denken.

 

Met deze blogpost hoop ik jou te inspireren om van deze crisis te groeien. Daarvoor geef ik je drie tips. Ik hoop dat je er wat aan hebt.

  1. Ga wijs om met je emoties: erken ze.

Veel mensen voelen angst en onzekerheid in deze ongewisse tijd. Daarnaast kun je verdriet en gemis voelen door de afstand tot je dierbaren, maar ook irritaties en woede, omdat je niet je eigen gang kunt gaan of vindt dat anderen zich anders zouden moeten gedragen.

 

Vaak zijn emoties niet zo duidelijk herkenbaar en manifesteren ze zich als een vage onrust, die je aanzet om steeds maar bezig te blijven en afleiding te zoeken.

 

Als je wijs en creatief met de huidige situatie om wilt gaan, is de eerste stap om je emoties te erkennen. Zoek dus niet voortdurend afleiding in allerlei bezigheden, maar maak ook bewust tijd en ruimte om stil te staan bij wat er door je heen gaat.

 

Keer je aandacht naar binnen, en merk op wat je voelt. Blijf daarbij dicht bij de fysieke sensaties in je lijf. Bijvoorbeeld: 'ik voel spanning op mijn borst', 'ik voel onrust door mijn hele lijf', 'ik voel dat mijn kaken zich op elkaar klemmen'.

 

De kunst is nu om die sensaties vriendelijk te erkennen met je aandacht: 'oké, dus dit is wat ik nu voel'. En om er dan nog een halve minuut, of zelfs een paar minuten, bij te blijven met je aandacht, en te onderzoeken wat er dan gebeurt. Zonder je ervaring te willen veranderen. Zoals je naar de wolken kijkt: ze trekken voorbij. Soms zijn de wolken donker, soms breekt de zon erdoor heen. Jij bent niet die wolken. Je bent ook niet je emoties. Je kijkt er alleen maar naar. Met nieuwsgierige verwondering. Je vecht er niet tegen. 

 

We hebben de neiging om negatieve emoties weg te willen duwen. Je emoties bewust voelen is dan een radicale actie, die heel onwennig en misschien zelfs beangstigend kan voelen. Maar hoe meer je je vertrouwt maakt met je eigen emoties, hoe kalmer je wordt. En hoe meer je je emoties juist uit de weg gaat, des te langer ze blijven sluimeren en energie vreten. Ten koste van je gezondheid.

 

Besef dat emoties geen kwaadaardige monsters zijn. Ze vreten ons niet op. Het zijn alleen maar boodschappers, die alleen maar gehoord willen worden. We kunnen ze opmerken èn gewoon blijven ademen. En terwijl we dat doen, kan de spanning ontladen. In een tempo waar we geen controle over hebben.

 

Want het kan zijn dat je emoties op deze manier vrij snel tot bedaren komen. Dan voel je misschien ruimte en ontspanning. En wordt je hoofd weer helderder.

 

Maar het kan ook zijn dat een emotie meer tijd en aandacht nodig heeft om tot rust te komen. Stap dan niet in de valkuil om te denken dat het 'nu wel klaar' moet zijn. Emoties hebben lak aan onze ideeën over tijd. Ze laten zich niet opjutten. Ze nemen de tijd die ze nodig hebben om gevoeld te worden, en hoe meer druk jij op de ketel zet, ze veroordeelt of afleiding zoekt, hoe langer ze blijven hangen.

 

Het is dus aan jou om je emoties tegemoet te treden zoals een wijze ouder omgaat met een verdrietig of angstig kind. Het helpt niet om tegen een kind te zeggen dat het zich niet zo moet voelen, of dat het nu maar weer gewoon moet gaan spelen. Je helpt een kind alleen door kalm en liefdevol naar hem te luisteren, terwijl je accepteert dat het kind zich op dit moment zo voelt. Ook al zie jij daar zelf misschien geen reden voor.

 

  1. Zorg voor je basisbehoeften

Naast fysieke basisbehoeften (zoals voldoende slaap en gezond eten) hebben we drie belangrijke psychologische basisbehoeften. Deze zijn: autonomie, verbondenheid en competentie.

 

Autonomie: we hebben het nodig om tot op zekere hoogte ons eigen ding te doen. Zorg er dus voor dat je voldoende tijd en ruimte vrijmaakt voor jezelf. Voor de dingen die je leuk of belangrijk vindt. Maak afspraken met je kind(eren) en/of partner, onderhandel desnoods, en besteed de tijd en ruimte die je dan krijgt ook goed!

 

Wat dit betreft is het een groot goed dat we nog naar buiten mogen in Nederland. Deze vrijheid vraagt echter ook om verantwoordelijkheid, dus houd afstand en vermijd drukte.

 

Verbondenheid: de mens is een sociaal dier, en zonder sociale verbondenheid voelen we ons ellendig en worden we ziek. In deze tijd is het niet wenselijk om elkaar fysiek op te zoeken, maar er zijn natuurlijk wel andere manieren om je met anderen te verbinden.

 

Zelf heb ik met mijn kleuter een mooie kaart geknutseld voor zijn oma, die we op dit moment niet kunnen zien.

 

Je kunt het thuiszitten ook zien als een kans om de verbondenheid binnen je gezin te versterken. Door echt aandacht te hebben voor elkaar, spelletjes te spelen of juist eens gewoon alleen maar samen te zijn en te zien wat voor gesprek zich ontvouwt.

 

Competentie: we hebben het ook allemaal nodig om te voelen dat we ergens goed in zijn, dat we dingen voor elkaar krijgen die we belangrijk vinden. Dat gevoel haal je misschien uit je werk, maar er zijn ook andere bronnen.

 

Zelf doe ik momenteel allerlei klusjes in mijn tuin, en heb ik een oude passie, zuurdesembrood bakken, weer opgepakt. Als je net als ik voor de taak staat om je kind(eren) thuis te onderwijzen, dan kan het zijn dat je twijfelt aan je pedagogische vaardigheden. Kijk dan of je iets kunt ondernemen om je gevoel van competentie te versterken. Vraag of zoek tips en adviezen, en neem ook de tijd om uit je eigen wijsheid te putten. Wat werkt voor jou? Zorg dat je in de tussentijd uit andere bezigheden een gevoel van competentie haalt.

 

Voor kinderen gelden trouwens dezelfde basisbehoeften. Als je kind uitdagend gedrag vertoont, ga dan eens na of er een basisbehoefte onbevredigd is. En realiseer je dat je de basisbehoeften van je kind alleen kunt vervullen als je eigen basisbehoeften zijn vervuld!

 

  1. Reflecteer

Wanneer je de voorgaande twee tips uitvoert, wordt het mogelijk om de chaos en onzekerheid van deze tijd om te zetten in een zee van kansen. Wanneer je regelmatig de tijd en rust neemt om te reflecteren op je ervaringen, kun je verrast worden door allerlei nieuwe inzichten en ideeën.

 

Misschien word je je bewust van hoe goed je eigenlijk gedijt bij meer rust en eenvoud, en zie je nu ook mogelijkheden om daaraan in de toekomst meer gestalte te geven. Misschien zie je in dat het tijd wordt om bepaalde dingen anders aan te pakken, bijvoorbeeld in de opvoeding van je kind, je omgang met geld of spullen, of ten aanzien van je eigen gezondheid.

 

Ook, of misschien wel juist, als je nu financiële zorgen hebt, is het van belang om op deze manier naar je situatie te kijken. Hoeveel geld heb je eigenlijk werkelijk nodig? Welke alternatieven zijn er voor de manieren waarop je de dingen voorheen organiseerde?

 

Geef aandacht aan die inzichten en ideeën. Schrijf ze op, bespreek ze met anderen, werk ze uit. Op die manier voorkom je dat je ze onder de voet gelopen worden als het normale leven weer op gang komt.

 

Hoe ga jij om met de huidige situatie? Heb je wat aan deze tips? Heb je misschien een vraag aan mij, of kan ik je ergens mee helpen? Stuur me dan een bericht of laat hieronder je reactie achter.

 

Ik wens je alle goeds en vooral gezondheid toe.

Reactie schrijven

Commentaren: 0